27.03.2014 / 04:27

Адкрытая душа: памёр Навум Цыпіс 5

Гэтую вестку з сумам сустрэнуць многія на Беларусі. Бо яго многія ведалі, і ён ведаў многіх. На 78-м годзе жыцця ў Германіі памёр пісьменнік Навум Цыпіс.

Цесна злучаны з нараджэння і гадоў дзяцінства з Украінай (Вінніччына), як літаратар ён сфармаваўся ў Беларусі (на літаратурны шлях Цыпіса блаславіў Янка Брыль), дзе друкаваўся з 1960-х гадоў, набыў вядомасць, працуючы ў розных жанрах. Чытачы старэйшага пакалення памятаюць яго нарысы, апавяданні, аповесці, у тым ліку дэтэктывы, якія друкаваліся ў часопісе «Нёман». Потым яны выходзілі асобнымі кнігамі — «Старыя дарогі», «Неба Марка Галая», раман «Балканская рама» і іншыя. Асаблівую папулярнасць набыла яго проза, прысвечаная пасляваеннай Вінніцы, яе выключна каларытным тыпам («Білет да Вінніцы», «Іду і вяртаюся»). Творчасць пісьменніка цанілі і яго ўкраінскія землякі. Літаральна за некалькі месяцаў да яго смерці ў Вінніцы выйшаў том яго прозы.

Навум Цыпіс сябраваў з многімі беларускімі пісьменнікамі, быў сябрам Саюза беларускіх пісьменнікаў і Беларускага ПЭН-цэнтра. Апошнія амаль два дзясяткі гадоў ён жыў у Германіі (Брэмен), куды пераехаў пасля зробленай там аперацыі на сэрцы. Але імкнуўся штогод прыязджаць на Беларусь, без якой яму было цяжка, працягваў тут друкавацца, сустракацца з сябрамі і чытачамі. Беларусь жыла і ў яго публікацыях у рускамоўнай перыёдыцы Германіі.

Ён быў добрым, адкрытым, прагным да жыцця чалавекам. Яго любілі вучні — ён працаваў выкладчыкам у прафесійна-тэхнічным вучылішчы, быў таленавітым педагогам. Апошнія радкі свайго аўтабіяграфічнага аповеду ён скончыў такімі словамі: «А хацелася б закончыць жыццё і аўтабіяграфію дастойна. Люблю гэтае слова».

У яго атрымалася.

Хочаш падзяліцца важнай інфармацыяй ананімна і канфідэнцыйна?

Сямён Букчын

0
Анатоль Сідарэвіч / Адказаць
27.03.2014 / 11:25
Паменела на яшчэ аднаго добрага знаёмца. З Навумам заўсёды было цікава і часта весела. Бывай, Навуме!
0
Сяргей Ваганаў / Адказаць
27.03.2014 / 11:41
Мы сябравалі з 1965 года, калі я трапіў на працу ў "Знамя юності", і ледзь не першым артыкулам, які давялося рыхтаваць да друку, быў артыкул Навума пра эстэтычнае выхаванне навучэнцаў прафтэхвучылішчаў... Пройдзе час, я абавязкова напішу пра наша сяброўства і супрацоўніцтва, пра тое, якім ён быў таленавітым, адданым журналісцай і пісьменніцкай працы чалавекам. А яшчэ -- лёгкім. Лёгкім у адносінах з людзьмі і ўвогуле ў адносінах да жыцця. Ён вельмі любіў жыццё, каторае ў розныя часы ставілася да яго і жорстка, і выратавальна: сэрца, якое яшчэ ці не дваццаць гадоў таму мусіла стаміцца, было выратавана дабрачыннымі немцамі і нямецкай медыцынай. І вось яно не вытрымала. Мо таму, што было перапоўнена любоўю... Бывай, Навум! Я і ўсе мае блізкія ніколі цябе не забудзем...
0
Ала Левіна / Адказаць
27.03.2014 / 13:02
Вельмі цяжка, горка і балюча... Не магу ўявіць, што больш не будзе нашых сустрэч, размоў, лістоў, чытання вершаў па тэлефоне... ніколі не будзе нашага сябра Навума... Пайшоў з жыцця родны чалавек - якія тут словы... толькі боль у сэрцы...
Паказаць усе каментары/ 5 /
Каб пакінуць каментар, калі ласка, актывуйце JavaScript у наладах свайго браўзеру