24.02.2018 / 00:32

Свінства. Незабыўнае 113

Піша Таццяна Барысік, якая вырасла ў вёсцы Кругланіва на сутыку Бабруйскага і Глускага раёнаў. Фота Сяргея Зініна з сям'і Юліі і Сяргея Амельяновічаў з вёскі Паплавы Навагрудскага раёна.

Свежына — успамін, дарагі многім. Не толькі смакам страў, але і тым, што род збіраецца за адным сталом.

«Добра, што збавіліся ад гэтага свінства!» — ледзь не штодня паўтарала бабуля тым летам, і было незразумела, чаго болей у яе словах: спробы канчаткова пераканаць самую сябе ці праўдзівай уцехі. Тое лета 96-га насамрэч было для нас адметным. Першае лета без парсюкоў, але пакуль што з паляндвічкамі ў кладоўцы. Адважыцца збавіцца ад свінства бабуля не асмельвалася гадоў пяць, нягледзячы на ўгаворы дзяцей і стан здароўя.

«Нашто вам тыя свінні? Колькі вам з бацькам таго мяса трэба, у цябе ж ногі хворыя, ледзьве па хаце соваешся. Не так яно і выгадна цяпер стала, падаражэла ўсё: і хлеб, і крупы — і камбікорм не надта вязуць…» Бабуля слухала, пагаджалася… А вясною зноўку два лычы рохкалі ў хлеўчуку.

Яна была працавітай, практычнай, ашчаднай. Найперш усведамляла сябе дужай і спраўнай да любой працы гаспадыняй ся­дзі­бы і па­двор­ка, і толькі па­сля маці і настаўніцай. Галоўным было самой заўжды рабіць работу і сачыць, каб сям’я таксама не лайдачыла. Казала: «Скупы — не дурны. Запас бяды не чыніць. Чым дабру прападаць — дык няхай жывот лопне!» Але пры гэтым, у які б час сутак ні завітаў дарагі госць, заўжды мела чым прыняць, бо «людзі глядзяць, што на стале, а не па вуглох».

Калегі па працы і сябры, пры­гад­ваючы яе, заўжды прыгадвалі таксама хатнія бяседы, вэнджаныя па­­лянд­­вічкі ды каўбасы. Цяпер та­кіх ані на кірмашы, ані ў краме не зной­дзеш. Таму бабуля не магла раз­ві­тацца са «свінствам» нават тады, калі ўжо нават на ганак не выходзіла і ўсю работу рабіла седзячы.

Словы «свіння» і «свінства» для мяне ніколі не мелі агульнапрыня­тай негатыўнай афарбоўкі.

Байка «Ганарысты парсюк», чытаная ў пад­ручніку, нічога не змяніла. Памятнае з маленства: «Дзюдзі кажуць: «Рох-рох-рох, смачны параны гарох…» — аказалася мацнейшым. Па­ба­чыўшы ў школьныя гады арты­кул у газеце пра тое, што свінню можна навучыць тым самым камандам, як і сабаку, але за больш кароткі тэрмін, я не здзівілася. Бо суседскі дурны сабака брахаў на мяне, на нашым двары стоячы. А вось нашыя ка­бан­чыкі, хаця і толькі зблізку, заўжды пазнавалі гаспадароў.

Сям'я Амельяновічаў збірае старыя гадзіннікі.

Як усе свінні на свеце створаныя зямлю рыць, а не лічыць зоркі на небе, яны няздоль­ныя ўздымаць галовы ўгару.

Падчас сваіх рэдкіх шпацыраў па двары, заўважыўшы здалёк любыя чалавечыя ногі ля брамкі, з віска­там і рохканнем наша свінства ляцела насустрач. Аднак, наблізіўшыся і па­­ба­чыўшы малазнаёмую асобу без вядра ў руках, рэзка спынялася і, развярнуўшыся з ранейшым ім­пэ­там, навыперадкі імчэла прэч. Хаця параўнанні былі не на карысць суседскага сабакі, але дрэсіраваць парасят, ездзіць на іх, ганяць па двары не прыходзіла нам з сястрою ў галаву, бо разумелі: старэйшыя не пахваляць — нашыя свінні не для гэтага. Іх можна толькі пагладзіць, пачухаць за вухам і, канешне, карміць.

Бабуля карміла парасят мяшанкаю тройчы на дзень, апроч таго, па­між асноўнымі прыёмамі ежы ім кідалі не менш за два кошыкі зелля і паданкі. Буйныя яблыкі трэба было рэзаць на кавалкі, бо «ў кабанчыка няма рукі ўзяць», з ігру­шаў выразаць сярэдзіны і хвасты, каб не забіўся страўнік.

У Паплаве людзі маюць цудоўныя сады.

Варылася ў чыгуне і таўклася секачом бульба, падмешвалася мука да першага падарожання ку­пля­ная, рэзаны гарбузнік, бацвін­не, ашпа­ра­ная крапіва, у куце заў­жды стаяў картапляны мех з кру­па­мі-сечанкай, адмыслова для сві­ней у гародзе развялі, а пасля ніяк не маглі звесці земляную грушу. Пакуль было магчыма, крышылі хлеб, у 80-я гады ніхто з гаспадароў у краме менш за 8 —10 боханаў не купляў. Усё, што не даелі людзі, апроч супу, на свіным булёне вараным, — «адзін аднаго есці будуць», — даядалі парасяты.

Летам да гадавання свінства да­лу­ча­ліся і мы з сястрою. Ужо гадоў у 8—9 ірвалі зелле, збіралі паданкі шчэ раней. Спярша дзеля выхавання і прывучэння да працы, пасля — у нашай дапамозе з’явілася рэальная патрэба: бабуліна здароўе год ад году горшала, дзядуля таксама не маладзеў.

Не скажу, што рваць зелле, ды яшчэ ў барознах, а заадно і бульбу праполваць, у дзяцінстве і ранняй маладосці надта падабалася. Рэзаць паданкі, асабліва калі іх назбіралася 3 кошыкі, таксама. Іншая справа — гарбузнік! Трашчыць, смачна хрумкае пад нажом, аж сакавітыя пырскі ляцяць, да таго ж на ганку рэжаш, а не ў хаце — бачна, хто па вуліцы ідзе.

Свінні жылі ў векавой будыніне з тоўстых бярвёнаў, збудаванай яшчэ бабуліным дзедам і падзеленай на дзве палавіны — варыўню і свіран. У куце свірна, напамінкам пра ягоную былую веліч, стаялі жорны. У засеку насупраць ляжаў торфа­бры­кет, трохі далей, злева за нізкаю брамкай, месціўся загон для свіней памерам з ладную маласямейку, тут у любую пару панавалі прыцемкі і пра­ха­лода, праз малене­чкае акенца бруілася святло, па вуглах ту­лі­ліся драўляныя колы ад падводы, бабуля казала, гэта для таго, каб вуглы не гнілі, а людзі казалі, што яна «нешта знае».

Вясковыя падворкі — жывыя сховішчы антыкварыяту.

Свінням было зручна: рый колькі хочаш — нічога не звернеш, людзям не вельмі. Пры ўваходзе — суцэльны змрок, за доў­гія гады асела і земляная падлога, і сама будыніна. Адчыніць дубовыя дзверы, ступіць на паўметра ўніз з кошыкам зелля ці вядром мя­шан­кі, не ляснуўшыся галавою аб вушак, удавалася не заўсёды.

Амерыканскую канюшыну з ле­бя­дою ды паданкі насілі ў свіран змал­ку, мяшанку ўжо як у сілу ўва­бра­ліся, шкадуючы дзядулю. Кар­міць «свінства» падабала­ся.

У гэтых жывёлаў цудоўны апетыт, а по­гляд на жыццё самы пазітыўны!

Ужо пачуўшы крокі знадворку, яны го­лас­на вітаюць цябе рохканнем і адзін перад адным лезуць да кары­та так, што могуць і вядро з харчам перакуліць, таму кідаеш спярша шматок зелля, каб адцягнуць іхнюю ўвагу, ці ада­гнаць спрабуеш. Без толку!

Усе лычы і галовы ў мяшанцы! Ядуць так, што ажно вушы варушацца. Умеюць гэ­тыя істоты, як не хто іншы, ца­ніць найлепшыя моманты свайго існавання — сытны абед ды мяккую чыстую пасцелю. На свежай саломе качаюцца, куляюцца, віскочуць! Ха­дзіць па падсцёл, як трохі пасталела, таксама падабалася, асабліва жнівеньскай ночкай да калгасных сціртаў. Па-першае, якая-ніякая прыгода і рызыка, па-другое, ад ад­ной-дзвюх ношак саломы ў бабулі настрой лепшаў, а значыць, не было ахвоты бурчаць з-за позніх нашых пагулянак.

Першая мая свежына надары­ла­ся ў дванаццаць гадоў. Была лютаў­ская адліга, на гравійцы стаяў увесь снег, бацька жартам прапанаваў заадно пасадзіць бульбу, каб два разы не ездзіць.

Тады я толь­кі пазірала на тое, што і як робяць суседка з бабуляю, на скрутак кішак у ноч­вах, вантробы ў тазе ды крывавую ко­наў­ку. Другім разам прыехала па­моч­ні­цаю ўжо, на бабуліна запрашэнне. Бабуля вырашыла, што так будзе лепш: не трэба паіць суседку, даваць ёй мяса, дый робіць яна неахайна.

«Колькі можна пісаць пра гэтыя смаленні вепрукоў ды дзяльбу кабанчыкаў!» — абураюцца некаторыя. Далёкім ад традыцыйнай культуры людзям сапраўды цяжка зразумець, чым гэтая тэма так вабіць. Для гарадскога вяскоўца свежына — адзіная пазбаўленая трагічных колераў экзістэнцыйная з’ява.

Нагода для родзічаў, рас­кі­да­ных па розных гарадах, зноў са­брац­ца ў адну сям’ю, незамыле­ным вокам, па-за будзённымі аб­ста­ві­намі паглядзець на ўласнае жыццё, на тых, хто побач з табою, і зрабіць высновы, часам нечаканыя, часам не надта прыемныя. Бадай усе літаратурныя творы — ад прафесійных апавяданняў да фальклор­ных показак — напісаны пра гэта. У кожнай беларускай сям’і знойдзецца сваяк, адзін ці не­калькі, так ці інакш падобны да персанажа вядомага анекдота, які просіць вясковых родзічаў: «Калі будзеце кабана біць, дык пакіньце мне задні мост. Той ліст, у якім вы прасілі памагчы капаць бульбу, я не атрымаў».

І неабавязкова чакаць хваробаў, хаўтураў ці надзвычайных зда­рэн­няў — дастаткова і памінак белае свін­кі, каб зразумець: падтрымкі ці ахвяры ад такога не дачакаешся, ён разумны толькі ў свой бок, ніколі сябе не абдзеліць.

Калі б у мяне была магчымасць абраць найлепшыя моманты дзяцін­ства і юнацтва, пражыць іх яшчэ раз, я б без су­мне­ваў абрала паездкі на свежыну. Яны надараліся двойчы на год. Успа­міны пра гэтую ўрачыстасць, даўжынёю два-тры дні, яскравыя і шматколерныя, здаецца, тое толькі ўчора было.

Больш як паўдня ў дарозе з не­каль­кімі перасадкамі. Спярша едзем з Магілёва аўтобусам да Ба­бруй­ска праз Кіраўск ці дызе­лем да Асіповічаў, а далей — як пашчасціць. Ужо цёмначы да­бі­ра­емся да Глушы, наперадзе чакае шлях даўжынёю сем кіламетраў па бязлюднай зімовай гравійцы, заснежаны лес, буйныя зоркі ў небе, гул старых соснаў і бацькава заўсёднае: «Мо заспяваем — няхай дома пачуюць!» Спеваком і музыкам ён не быў, але вось калоць і разбіраць свіней умеў добра.

Вясковыя падворкі — жывыя сховішчы антыкварыяту.

Вясковыя падворкі — жывыя сховішчы антыкварыяту.

У сям'і Амельяновічаў гавораць па-беларуску.

Ягонае жаданне спяваць тлумачылася не столькі наведваннем вакзальных буфетаў, колькі прадчуваннем свайго заўтрашняга зорнага часу: «Я яго швайкаю толькі тах — ён захрыпеў і ўпаў!» Толькі аднойчы, не дачакаўшыся бацькавага прыезду, каб хутчэй было, бабуля папрасіла закалоць кабана Хохлю. Той Хохля зрабіў сваю справу і прыйшоў да стала магарыч піць. А бедны кабанчык узняўся на ногі са швайкаю ў грудзях і стаяў пасярод двара.

Акурат у гэты момант прыбег з аўтобу­са бацька і спыніў пакуты. Пра гэты выпадак ён заўжды памятае і пры кожнай нагодзе нагадвае пра яго іншым, каб таксама не забывалі­ся і цанілі ягонае майстэрства: «Ча­лавек пайшоў ад свінні. У яе такія самыя органы. Я хірург!»

Заходзім у вёску, стукаемся ў хату.

— Хто там? — пытае дзядуля.

— Ішлі, з дарогі збіліся. Пусціце пераначаваць, — жартуе бацька.

— Заходзьце!

Вітаемся, абдымаемся са старымі і дзядзькам. Пасля вячэры мы з ба­бу­ляю сцелем пасцелі, шукаем ба­цьку і дзядзьку адзёжу на заўтра. Бабуля сядзіць на зэдліку, па яе загадзе з шафаў, старых чамаданаў, клункаў на печы выцягваю вялі­кія і малыя штаны рознай якасці і афар­боўкі, з латкамі і без латак, плю­шаў­кі, кухвайкі, нейкія кабаты з драўлянымі гузікамі, белы шах­цёр­скі падшлёмнік, аблавух, суконны брыль з дзіркаю, шкарпэткі парныя і не. Усё мусіць быць зручнае, цёплае і па памеры. Экіпіроўка для свежыны падбіраецца надзвычай адказна, з павольным абмеркаваннем кожнай яе дэталі, нібы размова ідзе пра канцэртныя строі эстраднае зоркі.

Заўтрашнім ранкам ужо напалена печ, стаіць вада ў чыгунах, нетаропкая хада, узважаныя размовы. Мужчыны выходзяць.

Выводзіць кабана з катуха ў двор дзядуля. А пасля вяртаецца ў хату і плача. Ён ветэран вайны, бачыў кроў і смерць неаднойчы ў ваенны і мірны час.

— Чаго ты? — хвалюецца бабуля.

— Карміў, карміў усё лета, а яны ўзялі і адразу павалаклі.

— Цьфу ты! А ўжо ж, што ім той кабан — здараўцы такія! Знайшоў па чым плакаць, я ўжо думала па­ка­ле­чыў каторага! — зусім нязлосна абураецца бабуля.

Усё-такі яе неспакой, хаця і зрэд­­ку, але меў падставы. Зда­ра­лі­ся часам не­спа­­дзеў­кі. Аднаго разу на­вяз­валі кабана. Дзя­ду­ля падаў дзве вяроўкі, адна была трохі перацёртая, другая — з вузлом, бацька забракаваў абедзве. Дзядуля знайшоў трэцюю, зусім новую, — урэшце навязалі. Кабан туза­нуў­ся — вяроўка вытрымала, а плот не. Разам з калом, да якога быў прывязаны кабан, паляцеў у смароднік. Смароднік, не меншы за тыповы дачны надзел, нагадваў у тыя часы калі не гушчар, дык хмызняк на балоце: разлапістыя старыя кусты смародзінаў і парэчак, ля плоту — дзікія слівы, на мяжы — хмель, ад вуліцы шчэміцца ўсюдыісны бэз.

— Ты чаго кабана не лавіў? — па­пракаў пасля дзядзьку бацька.

— Я стаяў і баяўся, — абяззброіў той сваёй шчырасцю, уратаваўшыся ад далейшых абвінавачванняў.

Выправіў сітуацыю, аказаўшыся героем дня, канечне, бацька.

— Я яго за лапу… Толькі швай­каю — тах, ён за­хры­пеў, і ўсё.

Звычайна абыходзіліся ўсё ж без прыгодаў.

Чорны, абсмалены газавай лям­пай, вялізны кабан ляжыць на шчы­це з дошак. Побач — вядро вады. Кі­руе працэсам бацька. Каб ад­чу­ваць сябе зоркаю і пе­ра­мож­цам, яму не трэба сусветная вя­до­масць, дастаткова і чатырох сваякоў.

— Скрабіце лепш… Ліні вады… Ды не пад ногі! Ваісціну сказана: услуж­лівы дурак апаснейшы за врага!..

Кроў на снезе. Водар абсмаленай скуркі. Плойма вясковых ка­тоў у чаканні спажывы. Дзіўна: гэ­тая заколатая істота зусім не атаясамліваецца з парасяткам, якому я ўлетку амарыканскую канюшыну цягала.

Не плачацца. Настрой святочны.

Вёска Паплава Навагрудскага раёна.

Мужчыны бяруць у хлеў вяроўку.

Сына выпраўляюць прыбраць снег з падворку.

Апошняя дарога таго, каго любілі і гадавалі. Сялянскае жыццё…

Свінку перакідваюць на спіну.

Свіней традыцыйна білі швайкай (тонкім доўгім шылам) або нажом.

Старэйшыя дачышчаюць тое, што недарабіў сын.

Свінку смаляць, каб у сала была мяккая і смачная скурка.

Свінку смаляць, каб у сала была мяккая і смачная скурка.

Малы назірае і вучыцца.

…і абскрэбваюць нажом.

Абсмаленую свінку ашпарваюць варам…

Снежная бель. Вёска Паплава.

Пакуль не пачалі разбіраць і насіць вантробы ў хату. Кручуся побач: то вады прынясу, то анучу, то конаўку. Нават паспяваю зляпіць са снегу свінячую галаву і паставіць яе высока на вароты. Атрымліваецца нешта накшталт помніка.

Апошняя дарога — з-пад хлява да хаты.

Бабуля пытае, на колькі пальцаў у кабана сала, і неўзабаве кліча сабе на падмогу.

Абіраем здор з сеткі. Пасля раз­во­дзім кішкі ў ночвах. Гэтая праца патрабуе спрактыкаванасці, піль­на­сці і добрых вачэй, каб не парваць кішку. Але час ад часу ўсё адно рвецца, тады бабуля загадвае то патрымаць, то завязаць, іначай усё заплыве і не будзе ніякіх каўбасаў.

Мужчыны спраўляюцца разабраць свінчо да таго, як звечарэе.

Збіраемся за стол на бяседу. Патэльня сала з мясам, патэльня падпечанае крыві, пячонкі і мазгоў.

Мяса смажыць заўжды бацька.

— Чорт цябе ведае, што ты з ім робіш, чаруеш мусіць, так смачна вы­ходзіць! — падхвальвае дзядзька.

Яно сапраўды смачнае, не калгаснае, вадой з камбікормам кормленае, сала, што масла, само ў рот просіцца. Скрутак тоненькай, высмаленай скуркі ў шклянцы.

Сям'я Амельяновічаў збірае старыя гадзіннікі.

Разбіраюць у хаце.

Свежына.

Скварчаць скваркі.

У снезе на падворку астуджаецца галава.

«Толькі ж во па двары бегала!» — не можа стрымаць сваёй радасці бацька.

Дзякуюць старым, што вы­кар­мі­лі, за сталом напачатку ўсе размовы круцяцца вакол свіней.

— Во ў нас тут колюць, а ў некаторых рэжуць.

— А ў Чавускім раёне ў вуха страляюць!

— Інцярэсна! Як на паляванні!

— Ага, ахота — на ўвесь двор адзін ты і кабан!

Дзядзька з бацькам на ўцеху ін­шым пра­цяг­ва­юць ня­­­зло­сна кпіць адзін з аднаго:

— Ты вурдалак! З кабана кроў піў.

Аднак бацька не крыўдуе за вурдалака, ягоны адказ гучыць ухвалаю кабану і гаспадарам:

— Была б кепская кроў — не піў бы.

Надыходзіць час традыцый­най спрэчкі за найлепшую самагон­ку.

(У часы антыалкагольнага закону купонаў і цукровага дэфі­цы­ту яе не гнаў хіба гультай.) Першым сваё пітво выцягвае дзядзька. У шкляной бутэльцы з-пад пэпсі-колы тырчыць нейкая доў­гая бы­лін­ка.

— На зуброўцы настоена, — з гонарам абвяшчае дзядзька.

— Ты гэтую травіну пад плотам знайшоў! — пасміхаецца бацька і да­стае сваю.

— Тваю самагонку лянівая цешча гнала, — падколвае ў адказ дзядзька.

Бабуля не п’е зусім, у яе ціск, яна суддзя ў гэтай спрэчцы. Бярэ на язык адзін і другі напой. Пасля загадвае мне:

— Ліні мне, унучка, на руку і пад­палі.

— Табе ж балюча будзе!

— Не бойся!

Дзядзькава занімаецца адразу. Бацькава нешта не падхапілася. Хвалююся за бацьку. Лічу яго найлепшым самагоншчыкам у свеце. Ён з усяго ўмее гнаць: і з павідла, і з падушачак. Яшчэ раз чыркаю запалкай. Успыхвае сіні агеньчык. Ад радасці пляскаю ў ладкі: «Ура! Вы абодва добрыя самагоншчыкі». Бабуля хваліць брагу з кісялю ў пачках. Бацька просіць мяне за­пі­саць рэцэпт. «На адну выварку вады чатыры пачкі кісялю…» — старанна вывожу літары на зялёнай вокладцы сшытка.

Заснежаныя слівы ў месяцовым святле пазіраюць на мяне з чорных вокнаў.

«Колькі ў небе зор, цяжка па­лі­чыць…» — шырокай павольнай ракою разліваецца па хаце аксамітны бабулін голас.

Я сяджу побач з ёю, апранутая ў яе падарунак — шарсцяны спар­тыў­ны касцюм — найлепшы строй для любой нагоды ў тагачас­ных падлеткаў, паспрабуй яшчэ купі! Злу­піў­шы патэльню мяса, адчу­ваю сябе шча­слі­вай, спя­ша­юся наталіцца цеплынёю гэтай халаднаватай хаты.

Бо ўжо цяпер, у свае трынаццаць, разумею: цяплей, як тут, мне больш нідзе не будзе.

А дзеці — рэдкая цяпер радасць — зрабілі сабе пячору са снегу.

Вылазім!

Мы думалі, там яно адно, а іх двое!

Дзядзька з бацькам ідуць адпачываць. А наша з бабуляй асноўная праца толькі пачынаецца. Трэба пачысціць і памыць, папарадчыць усю свінячую стрававальную сістэму. Рабіць гэта адной немагчыма. У школе ужо вучым біялогію, бабуля таксама настаўніца біялогіі і хіміі.

Яна падрабязна распавядае пра адсутнасць апендыксу ў свіней, паказвае сляпую кішку, інакш кут­ні­цу, страўнік, тонкі і тоўсты кі­шэч­нік, тлумачыць, для чаго гэта ўсё трэба свінні і што з гэтым усім зробіць пасля гаспадыня. Ллю ваду зверху, кавалак кішкі выварочваецца як панчоха.

Ранняю вясною падсушаныя каў­ба­сы і салёныя паляндвічкі дзядуля будзе капціць, пасля яны зоймуць сваё ганаровае месца на цвіках у каморы пад самым дахам і захаваюцца да наступнай свежыны.

Вясковыя падворкі — жывыя сховішчы антыкварыяту.

Апошняя свежына для нашай сям’і выдалася памятнай, ледзь не містычнай. Загадзя ведалі: яна насамрэч апошняя.

Бабуля канчаткова вырашыла больш не гадаваць парсюкоў. Не мучыць сябе і дзяду­лю. Яму было ўжо добра за восем­дзесят. Ёй самой патрабаваўся до­гляд: «Каб у бальніцу легла б, пер­шую групу далі б, але хто мяне ў той бальніцы глядзець будзе!» Бульба пагарэла ўся ў спёку. Старыя запасы сечанкі і мукі, зроб­леныя ў ранейшыя часы, скон­чы­ліся. Тады я ўжо вучылася на дру­гім курсе. На каталіцкія Каляды ка­ло­лі адразу дзвюх свіней, таму пры­ехалі на свежыну і маці, і бацька. Як толькі мы выйшлі з Глушы, па ўсім наваколлі згасла святло. Запалілася толькі на­заў­тра ўвечары, калі заканчвалі мыць кі­шкі. Раніцою збіраліся ў Магі­лёў, шчэ цёмначы, выйшлі на глу­шанскую аўтастанцыю — не пашчасці­ла: ноччу адліга ма­ра­за­мі змяні­ла­ся — страшэнная га­ла­лёдзіца, хоць на кань­ках едзь. Спо­зні­шся на аў­то­бус — да ве­ча­ра ў Ма­гі­лёў не да­бя­рэ­ш­ся. І мы да­ро­гаю лаяліся між сабой, шукаючы ві­на­ва­тага. А ві­на­ва­тых не было. Нібы ней­кая найвышэйшая сіла зрабіла апо­шнюю свежыну знарок працяглай па часе, нібы заклікала нас пачакаць, затрымацца, запом­ніць да драбніц.

«Добра, што збавіліся ад гэтага свінства!»

Ды не, не збавіліся, бабуля, не збавіліся. Снежаньскім адвячоркам, калі я сяджу ва ўні­вер­сі­тэ­це на пары па методыцы пры­ро­да­знаўства, мне хочацца на­пісаць зусім не тое, што прынята чытаць на пасяджэннях нашага літаб'яднання. Пра зіму, па першым часе несапраўдную без свежыны, і бя­го­нію клінападобную ў зялёным кутку кабінета, бо яе пухнатыя з ружо­вымі пражылкамі лісты ўсё больш нагадваюць мне парасячыя вушы. Не забываецца. Дый ці магчыма?

Вясковыя падворкі — жывыя сховішчы антыкварыяту.

Вясковыя падворкі — жывыя сховішчы антыкварыяту.

Вясковыя падворкі — жывыя сховішчы антыкварыяту.

Падкова на сцяне.

Таццяна Барысік; фоты Сяргея Зініна

17
Pich / Адказаць
27.01.2018 / 09:54
Шыкоўнае апавяданьне ! Вялікае Дзякуй ! Адчуваецца чысьціня і пераемнасьць вялікіх традыцый Вялікага Ліцьвінскага Беларускага Народа. І аніякага адру як у некаторых ...
8
А.К. / Адказаць
27.01.2018 / 09:58
Выдатна.
13
Žvir / Адказаць
27.01.2018 / 10:24
A ja na sviežynu nikoli nia jezdziū. Mnie bylo škada toje svinčo. Kaloli zvycajna u pačatku sniežnia, a da hetaha, lietam, u čas kanikulaū, ja malym ich i karmiū, i čuchaū im chip, i huliaūsia z imi. Dyk mnie bylo vieļmi ich škada.
Паказаць усе каментары/ 113 /
Каб пакінуць каментар, калі ласка, актывуйце JavaScript у наладах свайго браўзеру