07.04.2018 / 10:28

Крашанкі на гарадзенскі манер — для тых, хто любіць інакшае 8

Піша Марыя Грыц.

У беларусаў разнастайнасць фарбаваных яек сціплейшая за ўкраінскую. Больш вядомыя традыцыі Гарадзенскай вобласці. Тут дуб — усяму галава, а асноўны інструмент — цвік у палачцы.

Яйкі фарбавалі і ўпрыгожвалі спрадвеку. А хрысціянская традыцыя пераняла гэтую практыку на свой лад. Таварыства этнографаў СЭТ час ад часу ладзіць майстар-класы, дзе знаўцы распавядаюць пра тонкасці і розныя моманты таго, як рабілі раней.

Наста Глушко з Менска вучыць велікоднаму мастацтву сваіх і чужых дзяцей.

Падрыхтоўчы этап: адварыце белыя яйкі, памыйце іх з мылам, каб не было тлушчу нават ад пальцаў. Растапіце воск (не парафін!) у місачцы і пакіньце яе над свечкай, каб воск быў увесь час гарачы.

Вазьміце палачку, галінку ці аловак, убіце ў кончык цвік і абматайце ніткай, каб не вываліўся.

Калі знойдзеце замест цвіка шпільку з круглай металічнай галоўкай, будзе зусім аўтэнтычна. Ды і чым драбнейшы кончык, тым танчэйшая лінія атрымаецца.

Мачайце цвік у воск і малюйце на яйку. Прынцып такі: адін рух — адна рыска на шкарлупіне — адзін раз мачаць.

Калі ніколі не размалёўвалі яйкі, то спачатку намалюйце на паперы авал і прыкіньце прыблізны макет. Вы на яго потым забудзецеся, але для спакою хай будзе.

Вось вырабы аўтэнтычныя, на іх добра бачны характар малюнкаў.

Такія рэчы рабілі не для ежы, а ў падарунак. І не толькі праз тое, што працы з імі шмат і шкада біць, а шчэ і праз надзвычайныя фарбы — гэты чароўны колер атрымлівалі, калі вымочвалі яйкі ў шышках альхі ды іржавых цвіках.

«Украінцы неяк парупіліся і выдалі цэлыя энцыклапедыі сваіх роспісаў з розных рэгіёнаў. І там сапраўды можна прасачыць характар, — распавяла сябра СЭТ Наста Глушко. — Яны таксама распісваюць воскам і фарбуюць чырвоным. Вядомыя і шматколерныя, пісачковыя. У нас ёсць шматколерныя на Палессі. А лісточкі і такія кветкі — Гарадзешчына. Тут нават у музеях захаваліся экспанаты. А на Віцебшчыне не вядома, ці распісвалі воскам».

Для пачатку можаце на канцы яйка паставіць воскам кропку, каб было месца, з якога фарміраваць узор. Рухі такія: паставілі цвік на шкарлупінне — працягнулі. Такім чынам не атрымаецца дзіўных украінскіх узораў, затое можна зрабіць лісты дуба, кветкі, сонейкі і дрэўкі. Калі зусім не давяраеце сваім рукам, можаце проста накропаць воскам на яйка.

«Спачатку кладзеце такое яйка ў халодны раствор шалфею, і яно фарбуецца ў жоўценькім. Потым зноў кропаеш і кладзеш ужо ў цыбульнік. Атрымліваецца чырвонае яйка ў бела-жоўтыя кроплі, — адзначыла Наста Глушко. — Вядомая такая тэхніка па Беларусі, яйкі называюцца «кропанкі». Ёсць яшчэ шкробанкі, калі яйка пафарбавалі чымсьці, а потым праскрэбвалі малюнкі».

Лепей вазьміце адно яйка для трэніроўкі і загадзя змірыцеся, што яно наўрад ці стане творам мастацтва ці хаця б не будзе ганебным. Калі рыска не атрымалася, то яе будзе ўжо не перамаляваць — таму і трэба трэніровачная адзінка.

«Як 25 яек распішаце да Вялікадня, то рука ўжо будзе рабіць усё аўтаматычна», — прызнаецца Наста.

І не малюйце алоўкам на шкарлупіне, бо ён застанецца пад воскам і яго будзе не прыняць. Дарэчы, не спадзявайцеся на царкоўныя свечкі — там часцяком мяшаюць фарбаваны парафін, ён не трымае тэмпературы і робіць абы-што замест узору.

Прыгожа выглядае чаргаванне буйных элементаў з паяскамі ў форме елачкі, хвалькі ці ланцужка. Дрэўцы, пялёсткі і сонцы добра атрымліваюцца, калі ўлічваць пашырэнне яйка да сярэдзіны.

Калі нешта пайшло не так, не кідайце справу, бо ў арнаменце не будзе бачна, дзе там што не дужа роўнае.

«Галоўнае — трымайце рытм свайго арнамента. Калі здымеце воск, то і не заўважыце, што нешта крывое. Усе архаічныя арнаменты будуюцца на рытме», — падзялілася знаўца.

Як скончыце эксперыменты з воскам, пакладзіце на ноч яйкі ў халодны адвар цыбульніку, шалфею ці чым вы фарбуеце. Абавязкова халодны, каб воск не злез раней за час. А потым, на наступны дзень, кладзіце яйкі ў гарачую ваду і здымайце воск ці анучай з разагрэтай шкарлупіны, ці прымайце воск з паверхні вады.

Потым нашмаруйце алеем, каб яшчэ і блішчэла. Цудоўна! З такім не сорамна і ў госці ісці, і да царквы несці.

Марыя Грыц

26
сказка / Адказаць
07.04.2018 / 10:59
Любит народ сказки и верить в них. Часов в 9 утра сегодня по каналу "история" была передача про Ватикан, Иисуса Христа, Марию Магдалену. Конечно это предположения только. Так там говорили, что Христос был обыкновенный бунтарь, его казнь постановочная была. Его дядя был в это время начальником в той местности, тому изобразили его казнь, а потом просто вывезли куда-то, предположительно на юг Франции. Не знаю кто такая Мария Магдалена была, но часто видели, как он её в губы целовал. Христос был женат и у него было 2 детей. Так что предположительно он остальное время жизни прятался с Магдаленой во Франции.Что-то там упоминалось про родство отношений его с Магдаленой, может у него с ней и были дети.  Ватикан скрывает много от народа. По предсказаниям этот папа последний правитель Ватикана. Раньше народ молился напрямую богу и всё опять вернется к этому, обойдутся без посредников. Считаю религия очень доходный бизнес. Кому принадлежит Ватикан? Тайна. Где-то писали, что Ватикан принадлежит якобы Рокфеллерам. Может наследникам рода Христа. Получается он не умирал, тому и не воскресал. Якобы место,, где якобы его "казнили", находилось далеко от людских глаз, тому и не могли видеть что там точно происходила, предполагается, что ему давали снотворное после "казни" и он просто спал. Можете сами посмотреть эту передачу.
0
Вожык / Адказаць
07.04.2018 / 11:04
Файна!
2
:) / Адказаць
07.04.2018 / 11:16
Может можно про какое-то разнообразие говорить. которое существует. как результат деятельности разных людей. а не противопоставлять людей друг другу. если одному нравится кислое. а другому соленое? Есть еще атеисты. которые вообще никакие яйца никак не красят. что тоже имеющееся разнообразие. о чем почему-то никто не рассказывает. Это же в Беларуси нормально в 21 веке быть атеистом. или нет? 
Паказаць усе каментары/ 8 /
Каб пакінуць каментар, калі ласка, актывуйце JavaScript у наладах свайго браўзеру