09.09.2019 / 17:21

Скульптар помніка Гедыміну: Цяпер чарга Вітаўта 23

У Лідзе на Дзень горада ўрачыста адкрылі помнік Гедыміну. Адметна, што цырымонія прайшла пад рознай сімволікай: і дзяржаўнай, і нацыянальнай. На адкрыццё прыйшлі як актывісты БРСМ, так і дэмакратычная грамада. Людзі вельмі цёпла ўспрынялі выбар асобы Гедыміна, што адсочваецца ў каментарах на буйных інтэрнэт-пляцоўках. 

Адзін са скульптараў Гедыміна, Сяргей Аганаў, расказаў «Нашай Ніве» пра свае пачуцці. 

Сяргей Аганаў, фота з фэйсбука

«Я бачыў, што на адкрыццё прыйшлі розныя людзі, з рознай сімволікай нават. І гэта дэмакратычна, бо помнік такі — для ўсіх, а не для некага міжсабойчыку. Герб «Пагоня» не выклікае ніякага дысанансу ў чалавека, які хаця б мінімальна знаёмы з гісторыяй Беларусі, з перыядам ВКЛ. «Пагоня» тут была на дакументах, гербах, пячатках — паўсюль! — разважае Сяргей Аганаў. — Што датычыць калюмнаў. Тое, што яны з'явіліся на помніку, абгрунтаваў Інстытут гісторыі. Яны называюцца «Слупы Гедыміна».

Ці былі нейкія цікавыя гісторыі ў працэсе вырабу помніка? 

«Калі мы працавалі з Вольгай [Вольга Нячай, другі скульптар — «НН»] над вялікім Гедымінам, яна была ўнізе, а я — на рыштаваннях уверсе. І ёсць такі інструмент, стэк, падобны да кінжала. Ён у мяне алюмініевы, тоўсты, востры. І я страшна баяўся, каб ён дзе не ўпаў уніз, бо была б катастрофа. Так здараецца часам, калі ўвечары ты стомлены, і ўніз ляцяць малаткі ці яшчэ нешта. Але ўсё абышлося, толькі рукі параздзіралі аб каркас, — працягвае ён. — Агулам жа помнік вельмі тэхнічна складаны. Падгонка плашча да пастамента — цяжкая рэч, бо калі адліваецца ў бронзе, то яна дае ўсадку, часам сур'ёзную. Мы гэты плашч цэлы дзень па 5 міліметраў адразалі, каб села добра».

А як майстар успрымае сваю работу з эмацыйнага гледзішча? Дажыўшы да моманту, калі замест фігур камуністычнага пантэону пачалі з'яўляцца беларускія гістарычныя дзеячы.

«Калі я быў студэнтам, я любіў ляпіць кампазіцыі на тэму гісторыі Беларусі. Проста выставачныя, быў нават такі момант, калі мне здавалася, што гэта ўвогуле нікому не патрэбна апроч мяне. Я балдзею, такое дзіўнае хобі, укладаю грошы.

А потым удалося паставіць войта каля Ратушы… Тады здавалася: ну ўсё, гэта мяжа, аб чым можна марыць — Магдэбурскае права і войт! Потым была Анастасія Слуцкая, дзяўчына з магнацкага роду, нашая Жанна д'Арк. Потым Давыд Гарадзенскі, цяпер Гедымін. Гэта вялікае шчасце, што гэтая лінія запатрабавана. Цяпер хочацца, каб нарэшце з'явіўся Вітаўт.

Чаму не? Фігура складаная, але ключавая і вельмі важная для нашай гісторыі. Яго значэнне ніхто не аспрэчыць. А з улікам, што налета круглая дата Грунвальдскай бітвы… Гэта ж не ганьба, не сорам, мы гэтым ганарымся — расказваем у школах і ўспамінаем, а сама падзея і архітэктар перамогі не ўшанаваны. Тыя ж мінска-заслаўскія харугвы мусяць быць ушанаваныя хоць памятным знакам», — кажа скульптар.

Арцём Гарбацэвіч

1
Axel Justas / Адказаць
09.09.2019 / 17:29
 Шчыра рады, што ў Беларусі ёсць такія людзі як спадар Сяргей. А тое, што адбылося на адкрыцці—гучыць як нейкая фантастыка. Няўжо нешта глыбіннае сапраўды зварухнулася?
1
123 / Адказаць
09.09.2019 / 17:33
Жыве Беларусь!
62
Алл / Адказаць
09.09.2019 / 17:36
Сейчас они из него русского Ивана сделают!
Паказаць усе каментары/ 23 /
Каб пакінуць каментар, калі ласка, актывуйце JavaScript у наладах свайго браўзеру